ЧЭМЭ ПЭРЭНДОН - hЕМБЕЛ

Разделы

Архив

Пн Вт Ср Чт Пт Сб Вс
12
3456789
10111213141516
17181920212223
24252627282930
31

Рассылка

Подписаться на рассылку:


  • email Отправить другу
  • print Версия для печати
  • Add to your del.icio.us del.icio.us
  • Digg this story Digg this

Оцените содержание статьи?

(всего 18 голосов)
Изменить размер шрифта Decrease font Enlarge font
image

 
 

ЧӘМӘ ПӘРӘНДОН

 

ҺЕМБЕЛ

гарабатдағ – баклан

                Андоми пенә тәрәфи порон бә һавзә ранг мандә тындә хаки, жинә порон бә каву мандә етәсә рангисәј. Тыкышән етәсә рангисәј. Тыки бә быни тәрәф ижән думи кәчәлә вырон зардин. Лынгоныш сијон. Һембели 2 ҹурыш һесте:
1. Дыждә һембел;
2.
Гәдә һембел.

 

                Дыждә һембел товсонәдә 1,7–2,6 кг, зомсонәдә 1,8–3,0 кг омејдә.  Бәнә мыви, һембелән навко веј әби. Мырдови бә һышк жәј бәпештә әвән камко бә. Ғызыләғазәдә ижән һесте. Пози сыфтәку тобә әвәсори сыфтә бәчәмә хандәхон, каналон омејдә. Дыждә һембел  ыштә лонә че лејнон, дәлон, пизон арәдә гәтејдә. Бә ҹо пәрәндон лонән сојб беше зынејдән.

                Һембел 6–7 гылә балә бекардејдә. Дыждә һембел әсосән мој-кулмә һардејдә. Де чәке, кулмә, ҹуф, килкә дусте. Овәдә бә мелы-мәвушијән һардејдә. Мој-кулмә пероснијә выронәдә че мој-кулмә кыры, ја гәдә балон һардејдә, зијон жәјдә.

                Һәмбелон лынгәдән бәнә мыви, чынгыри пәнҹәш һесте. Дә пәрәндон гыләјән фәрғыш ыме ки, һембелон че доон хычонсә ныштејдән. Ношијә тифангәвонон һембели де бәти умуж  еғандејдән. Бәчымы сәән омә. Лап нез бәпештә зынәме ки, јолә һембеле. Һембел бәштә балон овәдә һардемон дојдә. Моә мој-кулмә шыртулә кардејдә, шодојдә бә ов, балон әј пәјдо кардејдән һардејдән. Кәшон дырози 60 см бејдә.

                Гәдә һембел:  Дијәроәдә дијә кардејәдә сијо чијејдә. Әвәсорәдә сәш, гыјыш хаки бејдә. Андоми һар вырәдәш пешандәҹо гәдә сипијә чилон һестин. Синә, лузыш рушинә боз, хыртәш сипи бејдә. Гәдә һембел 500–900 ғырәми арәдә гужд дојдә.

                Гәдә һембел веје. Ән веј Ғызыләғазәдә лонә гәтејдә. Ыштә лонә лејнәжорон, ови егәтә һырд-хәшәлинә выронәдә гәтејдә. Гәдә һембели кәшон дырози 41–43 см бејдә. Одәми виндејәдә бә ов ешејдән, ови житоно хәјли ҹум һардејдән, чәјо бешејдән, пәрејдән. Һар ды һембели думон ғәдәри дырозин. Думи порон гылә-гылә чијејдән. Жоғо бызын ијәндыку  ҹон. Һембелон тык тыкәј дыроз, тыки пенә һиссә охој шате. Де шатә һиссә комәги ыштә һардемони - мој, кулмә, вәзәхи роһат гәтејдә. Јәни че тыки шатә һиссә бәштә нечи пешти егәтејдә, әј  че  ово бекардејдә.

                Һәшјә:  Аз ҹәми и кәрә һембелым жә. Чәј хыртәдә 26 – 28 см дырози гыләј шулмәк  беше. Бәнем һәлә чәј гыј сырафе. Ошандыме, гыләјән вәзәх беше.

                И кәрән де канали кәно пыједәбим. Навәдә и дастә һембел пепәрәј. Бәчәвон пәрә вырә рәсәјм, виндыме ки, ијо гыләј карпышон ноә. Жоғом зынәј ки, мардә. Нез  бим, бәнем пәваштејдә. Пегәтыме, виндыме ки, че карпи пешт  2 тәрәфә гәдәј јарәжәј.

                Һембелон бәчымы јод  омин. Дәрәсәјм ки, һембели әвыш овәдә бекардә. Әмо мынышон виндә, пәрән, әвышон ебарде зынәни. Кәдә карпым кәшәј.  1 килосә веј омәј. Веј мәрағине ки, һембел бы дыжди мој-кулмән һардејдә.

                И кәрәмән виндә ки, һембели ҹыландонәдә гыләј чи һесте, әј бә ови жи екырниједә. Һембели зулкунәш ни. Әв ыштә нечи и ебардејдә. Чәјо әв әчәј лузәдә гәдә-гәдә һәл бејдә.

                Толышәдә де һембели ангыл жоғо гыләј ифодә һесте: - Кәхоби зоә (кинә) сијо һембеле ки? Ын сыхани бә сијоләвунә одәми вотејдән.

 
  • email Отправить другу
  • print Версия для печати
  • Add to your del.icio.us del.icio.us
  • Digg this story Digg this

Добавить коментарий comment Комментарии (0 добавлено)

Главные новости

|